Shell Ventures is met 2,7 miljard euro de grootste investeerder in Nederlandse startups en scale-ups. RIFT, de TU/e-spin-off die met ijzerpoeder industriële warmte wil maken, sloot in maart een financiering van 113,8 miljoen euro af. Kapitaal voor energie-innovatie is er. Toch leveren corporate venturing-programma’s zelden op wat de board ervan hoopt.
De reden is bekend bij iedereen die het van binnenuit heeft gedaan: de venture krijgt de nadelen van de corporate (procedures, inkoop, compliance, kwartaalcijfers) zonder de voordelen (klanten, merk, distributie). Het interne innovatielab wordt een presentatiefabriek. Na twee jaar wordt het “geïntegreerd in de lijn”, wat meestal betekent dat het stopt.
Wat wel werkt
In de ventures en bedrijfsonderdelen die wij hebben gebouwd zien we drie patronen terugkomen:
- Een eigen entiteit met eigen tempo. Apart team, apart budget, eigen besluitvorming. De corporate is aandeelhouder en eerste klant, niet manager.
- Stage gates op resultaat, niet op tijd. Elke fase eindigt met een go/no-go op basis van bewijs: klanten, omzet, werkend product. Geen jaarplannen.
- Een buitenboordmotor. Senior bouwers van buiten die de venture opzetten, het eerste team aannemen en weer vertrekken zodra het staat. Onafhankelijk genoeg om nee te zeggen tegen de moeder.
Waarom juist nu in energie
De energietransitie creëert de komende jaren nieuwe markten die niemand nog bezit: flexibiliteit, energiehubs, opslag als dienst, netontlastende software. Corporates hebben de klanten en het kapitaal, scale-ups de snelheid. De partij die beide weet te combineren zonder de snelheid te verliezen, wint. Pensioenfondsen en banken zoeken bovendien naar nieuwe platformen nu bestaande windparken te weinig rendement geven.
Corporate venturing is dan geen innovatietheater maar een manier om in die markten een positie te nemen die intern jaren zou kosten. Mits het buiten de eigen kolom georganiseerd wordt, met skin in the game aan beide kanten.
De corporate levert kapitaal en klanten. De venture levert snelheid. De buitenboordmotor zorgt dat de een de ander niet opeet.
Overwegen jullie een venture, of loopt er een programma dat niet opschaalt? Plan een strategiesessie →
Bronnen: MT/Sprout: corporate venture funds in Nederland · MenA: Nederlandse scale-ups die miljoenen ophaalden